Ne zaman php framework kullanılmalı?

Kullanılacaksa hangisi tercih edilmeli?

Bu soruların cevabını bir zamanlar çok aramıştım. Nette okumadık yazı, ayrıntılı olarak incelemediğim php framework, danışmadığım dostum kalmamıştı. Bütün uğraşlarım sonucunda oluşan fikirlerimi siz değerli ziyaretçilerimle paylaşmak için (fazla sıkmadan, kısaca) birşeyler yazmak istedim.

Öncelikle belirtmek isterim ki her web programcısının kişisel şartları, alışkanlıkları, ihtiyaçları farklı olabilir. Bu nedenle burada bahsettiklerim mutlak gerçekler değil, benim kişisel gerçeklerim doğrultusunda oluşan kendi şahsi fikirlerimdir. Bu tür konularda fanatik olmamak, su gibi akışkan olmak gerektiğine inanırım. Bugün doğru olan, yarının şartlarına göre doğru olmayabilir. Neyse, lafı fazla uzatmayarak konuya geçeyim.

Her php programcısının iyi ya da kötü kendi kişisel kütüphanesi vardır. Veritabanı, metin işlemleri, dosya işlemleri vs gibi bazı temel işlemlerin kodlarını bu kütüphanede tutarak, gerektiğinde alıp kullanırlar. Bu çok daha hızlı ve güvenli bir şekilde uygulama geliştirmek mümkün olur.

Aslında frameworklerin ortaya çıkmasındaki temel fikir de bundan farklı değildir. Php frameworkler de sık sık kullandığımız belli kodları bir araya toplayarak, mvc gibi tasarım desenleri kapsamında daha derli toplu ve hızlı kod geliştirme ihtiyacından doğmuşlardır.

Fakat bu temel ve basit ihtiyaç zaman içerisinde yeni ihtiyaçlar doğurmuş ve frameworklerin çok hantal bir hale sokmuştur. Kolaylık ve performans sağlaması hedeflenen frameworkler zaman içinde öğrenmesi zor ve oldukça yavaş bir hal almıştır. Öyleki bazı frameworkleri çözmek ve verimli olarak kullanmak çok profesyonel php programcıları için bile oldukça zaman alıcı bir husus olmuştur. Örnek vermek gerekirse, symfony bunlardan birisidir.

Symfony gibi bir frameworke bulaşan programcı çok büyük ihtimalle hemen hendi kullandığı kütüphaneye dönecek ve framework kullanmanın gereksiz, hatta eziyet olduğunu savunacaktır. Ancak fikir oluşturmak ve karar vermek için çabuk davranmamak lazım. Çünkü unutmamak gerekir ki frameworkler o kadar çok çeşitlenmiştir ki her türlü programcıya ve tarza hitap eden framework bulmak mümkündür. Performans olarak oldukça iyi, öğrenmesi ve kullanması kolay, sade ve basit frameworkler de mevcuttur. Codeigniter ve ondan doğan Kohana,  bu tür frameworklere en güzel örneklerdir.

PHP framework kullanılmalı mı ?

Kesinlikle evet. Şurası çok açık ki frameworkler, binlerce, hatta milyonlarca kişi tarafından test edilerek her geçen gün daha iyileştirilen bir çok kütüphaneyi size sunmaktadır. Elbette kendi kütüphanenizi de kullanabilirsiniz ancak genel kabul görmüş bir frameworkü kullanmak çok daha mantıklıdır. Tabii ki bunu yaparken kendi kriterlerinizi ortaya koyarak ona göre değerlendirme ve seçim yapmalısınız.

Ne zaman php framework kullanılmalı ?

İhtiyacınız olduğu zaman. Evet hayatın herhangi bir  alanında bir araca ne zaman başvurursunuz, ihtiyacınız olduğu zaman… Burada da durum farklı değildir. Biraz daha somutlaştırmak gerekirse; Ufak tefek işler için framework kullanmak pek mantıklı değil. Nispeten kapsamlı bir uygulama yapmak, projeye başlarken ciddi bir plan ve program yapmak ihtiyacı hissediyorsanız, frameworke ihtiyacınız var demektir. Bakkala gitmek için traktör kullanmayın ama tarlada da bilek gücü kullanmakta ısrar etmeyip traktör kullanın…

Hangi php framework kullanılmalı ?

Karar verebilmek için kriterleriniz olmalı. Benim kriterlerim, performans, kullanım ve öğrenim kolaylığıdır. Bu kriterlerin benin götürdüğü frameworkler ise Codeigniter ve Kohana ‘dır. Şu an itibariyle codeigniter, zend framework den 3-5 kat, Symfony ‘den 8-10 kat daha hızlıdır. Gelecekte bu durum değişirmi bilinmez. Kullanım  ve öğrenim kolaylığı açısından gerçekten codeigniter ve kohana üzerine yok. İncelemeye başladıktan 10 dk sonra ilk “merhaba dünya” uygulamanızı yazıyorsunuz. Bu iki frameworkün hiç mi kötü yanı yok derseniz; evet tabii ki var. Örneğin kullanıcı yönetimi ilgili kapsamlı çözümleri yok malesef. Bu nedenle oldukça büyük uygulamalarda codeigniter ya da kohana yerine zend framework daha uygun bir araç. Zend framework kullanırken neredeyse hiçbir harici koda ihtiyacınız kalmıyor. Sonuç olarak ihtiyacınız kullanacağınız aracı belirleyecektir.

Özetlemek gerekirse ben;

- Ufak tefek işlerde framework kullanmamayı,
- Bir uygulama söz konusu ise ancak çok kapsamlı değilse Codeigniter ya da Kohana ‘yı,
- Çok geniş kapsamlı ve özellikle ayrıntılı kullanıcı yönetimi gerektiren uygulamalarda Zend framework kullanmayı tavsiye ederim.

Sizler de kendi fikirlerinizi, yorumlarınızla paylaşırsanız sevinirim.

Sağlıcakla kalın…